Polska

Najważniejsze akty prawne.

Ustawa z dnia 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (Dz.U. z 1996 r., Nr 10, poz. 55, z późn. zm.).

W ustawie tej kluczowe znaczenie mają regulacje zakazujące promocji i reklamy wyrobów tytoniowych oraz sponsorowania przez przemysł tytoniowy różnych imprez (sportowych, kulturalnych itp.), a także regulacje ochraniające społeczeństwo przed biernym paleniem.

Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2011 r., Nr 212, poz. 1263).

Państwowa Inspekcja Sanitarna została powołana do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego, mających na celu ochronę zdrowia ludzkiego przed niekorzystnym wpływem szkodliwości i uciążliwości środowiskowych, zapobiegania powstawania chorób – w szczególności poprzez sprawowanie nadzoru nad warunkami higieny środowiska i higieny pracy w zakładach pracy. W zakresie tym PIS sprawuje nadzór bieżący, prowadzi działalność zapobiegawczą i oświatowo-zdrowotną (art. 2). Do działań PIS w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego należy kontrola przestrzegania przepisów dotyczących m.in.:

  • higieny środowiska (art. 4 ust. 1 pkt 1);
  • obrotu wyrobami mogącymi mieć wpływ na zdrowie ludzi (art. 4 ust. 1 pkt 4);
  • warunków zdrowotnych środowiska pracy (art. 4 ust. 1 pkt 5);
  • wymagań określonych w przepisach o zawartości niektórych substancji w dymie papierosowym (art. 4 ust. 1 pkt 10 wszedł w życie 15.11.2010 r.).Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym ( Dz. U. z 2011 r., Nr 108, poz. 626 z późn. zm.)

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 października 2002 r. w sprawie nadania funkcjonariuszom organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej uprawnień do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego (Dz.U. z 2002 r., Nr 174, poz. 1426, z późn. zm.).

W 2010 roku, po wprowadzeniu zmian w rozporządzeniu (dodano pkt. 8 w § 2), funkcjonariuszom PIS nadano uprawnienia do nakładania grzywien w postaci mandatu karnego za wykroczenia określone w art. 13 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 ustawy z dnia 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych. Oznacza to, że funkcjonariusze PIS mogą nakładać mandaty karne na:

  • właścicieli lub zarządzających obiektem lub środkiem transportu, którzy nie umieszczą w widocznym miejscu informacji o zakazie palenia tytoniu w formie oznaczenia słownego i graficznego – kara grzywny do 2 000 zł;
  • osoby palące wyroby tytoniowe w miejscach objętych zakazem – kara grzywny do 500 zł.

Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym ( Dz. U. z 2011 r., Nr 108, poz. 626 z późn. zm.).

Ustawa określa opodatkowanie podatkiem akcyzowym (akcyzą) m.in. wyrobów tytoniowych. Ustawa ta dokonała w zakresie swojej regulacji wdrożenie dyrektyw Unii Europejskiej, t.j. m.in. dyrektywy Rady 92/79/EWG z dnia 19 października 1992 r. w sprawie zbliżenia podatków od papierosów,  dyrektywy Rady 92/80/EWG z dnia 19 października 1992 r. w sprawie zbliżenia podatków od wyrobów tytoniowych innych niż papierosy oraz dyrektywy Rady 95/59/WE z dnia 27 listopada 1995 r. w sprawie podatków innych niż podatki obrotowe, wpływających na spożycie wyrobów tytoniowych. Wszystkie wymienione dyrektywy zostały uchylone i zastąpione dyrektywą Rady 2011/64/UE z dnia 21 czerwca 2011 r. w sprawie struktury oraz stawek akcyzy stosowanych do wyrobów tytoniowych.

Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 stycznia 2011 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości grzywien nakładanych na drodze mandatów karnych za wybrane rodzaje wykroczeń (Dz.U. z 2011 r., Nr 14, poz.68) oraz Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 lutego 2011 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wykroczeń, za które strażnicy straży gminnych są uprawnieni do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego (Dz.U. z 2011 r., Nr 36, poz. 190).

W wyniku powyższych rozporządzeń strażnicy miejscy mają możliwość nakładania grzywien w drodze mandatów za naruszenie art. 13 ust.1 pkt. 2 (nieumieszczenie przez właściciela lub zarządzającego obiektem lub środkiem transportu informacji o zakazie palenia tytoniu) oraz art. 13 ust. 2 (palenie w miejscach objętych zakazem).

Funkcjonariusze Policji mają natomiast prawo do karania wszystkich przestępstw wynikających z nieprzestrzegania przepisów ustawy antytytoniowej.